Περισσότερες πληροφορίες για τον τρόπο με τον οποίο θα ασφαλίζονται μηχανικοί και δικηγόροι δίνει απόφαση του υφυπουργού Κοινωνικής Ασφάλισης Αναστάσιου Πετρόπουλου, ενώ την ίδια ώρα έγιναν περισσότερα γνωστά για το πώς θα υπολογίζεται η ειδική προσαύξηση για τους ασφαλισμένους του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ.

Οι αλλαγές στο καθεστώς ασφάλισης των μηχανικών και των δικηγόρων

ιευκρινίσεις για τις μεταβολές που επέρχονται στο καθεστώς ασφάλισης των μηχανικών και των δικηγόρων στον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ) και το Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών (ΕΤΕΑΕΠ), αναδρομικά από 1/1/2017, παρέχει απόφαση του υφυπουργού Κοινωνικής Ασφάλισης Αναστάσιου Πετρόπουλου, με βασικό στοιχείο την αποσύνδεση της υποχρεωτικής υπαγωγής στην ασφάλιση των ανωτέρω φορέων από την εγγραφή στους οικείους επαγγελματικούς συλλόγους.

Ασφάλιση μηχανικών

Από τις καταστατικές διατάξεις του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ, προβλέπεται η υποχρεωτική υπαγωγή στην ασφάλιση του ανωτέρω πρώην φορέα και, από 1/1/2017, στον ΕΦΚΑ, των μελών του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), από την ημερομηνία εγγραφής τους σε αυτό, ανεξάρτητα εάν ασκούν ή όχι το επάγγελμα. Συνεπώς, με βάση την ανωτέρω ρύθμιση για την υπαγωγή στην υποχρεωτική ασφάλιση του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ, αρκούσε η εγγραφή στο ΤΕΕ, χωρίς να εξετάζεται για τους ελεύθερους επαγγελματίες, εάν έχει πραγματοποιηθεί έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας στη ΔΟΥ.

Με το άρθρο 20 παρ. 1 του ν. 4488/2017, επέρχεται μεταβολή στο ανωτέρω καθεστώς και τίθεται ως προϋπόθεση η ταυτόχρονη έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας στη ΔΟΥ για την ασφάλιση των μηχανικών που ασκούν ελεύθερο επάγγελμα στον ΕΦΚΑ (πρώην ΕΤΑΑ–Τομείς Μηχανικών και Εργοληπτών Δημοσίων Έργων), για κύρια σύνταξη και υγειονομική περίθαλψη. Σε περίπτωση διακοπής άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας και διαγραφής από τη ΔΟΥ, διακόπτεται η υποχρεωτική ασφάλιση στον ΕΦΚΑ.

Τα ανωτέρω εφαρμόζονται αντίστοιχα για τα εν λόγω πρόσωπα ως προς την ασφάλισή τους στο ΕΤΕΑΕΠ για επικουρική ασφάλιση και εφάπαξ παροχή (πρώην Τομέας Επικουρικής Ασφάλισης Μηχανικών και Εργοληπτών Δημοσίων Έργων και πρώην Τομέας Πρόνοιας Μηχανικών και Εργοληπτών Δημοσίων Έργων του ΕΤΑΑ).

Ειδικά, για τους μηχανικούς που είναι μέλη του ΤΕΕ και δεν έχουν έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας στη ΔΟΥ ως φυσικά πρόσωπα, αλλά μετέχουν ως εταίροι ή μέλη ή διαχειριστές σε εταιρείες με τεχνικό αντικείμενο (αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο), ανεξαρτήτως της νομικής μορφής αυτών και για τις οποίες έχει γίνει έναρξη στη ΔΟΥ ως μη φυσικά πρόσωπα και είναι καταχωρημένες στο ΓΕΜΗ ή στο Βιβλίο Τεχνικών Επωνυμιών που τηρείται στο ΤΕΕ, η ασφάλισή τους στον ΕΦΚΑ (πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ) και στο ΕΤΕΑΕΠ είναι υποχρεωτική.

Στις περιπτώσεις μηχανικών, εγγεγραμμένων στο ΤΕΕ, που παρέχουν εξαρτημένη εργασία ως μηχανικοί, η ασφάλιση στον ΕΦΚΑ (πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ) και στο ΕΤΕΑΕΠ είναι υποχρεωτική, χωρίς να εξετάζεται, εάν έχει πραγματοποιηθεί έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας στη ΔΟΥ.

Ασφάλιση δικηγόρων

Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 7 του Ν.Δ. 4114/1960, όπως ισχύει, στην ασφάλιση του πρώην ΕΤΑΑ–Τομέας Ασφάλισης Νομικών υπάγονται υποχρεωτικά οι δικηγόροι που έχουν δικαίωμα άσκησης του επαγγέλματος, σύμφωνα με τον Κώδικα Δικηγόρων, από την εγγραφή τους στα μητρώα του οικείου δικηγορικού συλλόγου. Επιπλέον, από τις διατάξεις του άρθρου 9 παρ. 4 του ανωτέρω Νομοθετικού Διατάγματος, προβλέπεται ότι δε συνυπολογίζεται στο χρόνο ασφάλισης το χρονικό διάστημα κατά το οποίο ο δικηγόρος δεν ασκεί πράγματι το λειτούργημα. Για την απόδειξη άσκησης του δικηγορικού λειτουργήματος, έχουν εφαρμογή τα προβλεπόμενα από το π.δ. 299/1999.

Αντίστοιχα, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, οι νόμιμα διορισμένοι δικηγόροι που έχουν εγγραφεί στα μητρώα του οικείου δικηγορικού συλλόγου Αθηνών, Πειραιώς, Θεσσαλονίκης και Επαρχιών, εφόσον ασκούν ενεργά και αποκλειστικά το δικηγορικό λειτούργημα και διατηρούν την επαγγελματική τους εγκατάσταση στην Περιφέρεια του αντίστοιχου Πρωτοδικείου Αθηνών, Εφετείου Πειραιώς, Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης και στο αντίστοιχο Πρωτοδικείο της Επαρχίας, καθώς και οι τελούντες σε νόμιμη αναστολή ασκήσεως του επαγγέλματος του δικηγόρου, ασφαλίζονται υποχρεωτικά στους αντίστοιχους τομείς Υγείας Δικηγόρων Αθηνών, Πειραιώς, Θεσσαλονίκης και Επαρχιών από την ίδια ημερομηνία εγγραφής τους στο πρώην Ταμείο Νομικών.

Με το άρθρο 20 παρ. 2 του ν. 4488/2017, τίθεται ως προϋπόθεση η ταυτόχρονη έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας στη ΔΟΥ για την ασφάλιση των δικηγόρων που ασκούν ελεύθερο επάγγελμα στον ΕΦΚΑ (πρώην ΕΤΑΑ–Τομείς Νομικών), για κύρια σύνταξη και υγειονομική περίθαλψη. Σε περίπτωση διακοπής άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας και διαγραφής από τη ΔΟΥ, διακόπτεται η υποχρεωτική ασφάλιση στον ΕΦΚΑ.
Τα ανωτέρω εφαρμόζονται αντίστοιχα για τα εν λόγω πρόσωπα ως προς την ασφάλισή τους στο ΕΤΕΑΕΠ για επικουρική ασφάλιση και εφάπαξ παροχή (πρώην Τομέας Επικουρικής Ασφάλισης Δικηγόρων και πρώην Τομέας Πρόνοιας Δικηγόρων Αθηνών του ΕΤΑΑ).

Στις περιπτώσεις δικηγόρων με έμμισθη εντολή, η ασφάλιση στον ΕΦΚΑ (πρώην ΕΤΑΑ–Τομείς Νομικών) και το ΕΤΕΑΕΠ είναι υποχρεωτική από την ημερομηνία ανάληψης της έμμισθης εντολής, χωρίς να εξετάζεται, εάν έχει πραγματοποιηθεί έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας στη ΔΟΥ.

Σημειώνεται ότι οι ρυθμίσεις του άρθρου 20 του ν. 4488/2017 εφαρμόζονται και στους δικηγόρους που τελούν σε αναστολή, σύμφωνα με τον Κώδικα Δικηγόρων (ν. 4194/2013). Συνεπώς, δικηγόροι που τελούν σε αναστολή και έχουν προχωρήσει σε διακοπή της επαγγελματικής τους δραστηριότητας στη ΔΟΥ, δεν υπάγονται στην υποχρεωτική ασφάλιση του ΕΦΚΑ και του ΕΤΕΑΕΠ (πρώην ΕΤΑΑ– Τομείς Νομικών).

Ειδικά, για τους δικηγόρους που είναι εταίροι σε δικηγορικές εταιρείες, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κώδικα Δικηγόρων (ν. 4194/2013), η υπαγωγή τους στην ασφάλιση του ΕΦΚΑ (πρώην ΕΤΑΑ– Τομείς Νομικών) και του ΕΤΕΑΕΠ είναι υποχρεωτική. Στις περιπτώσεις αυτές, θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία έναρξης εργασιών μη φυσικού προσώπου στη ΔΟΥ για τη δικηγορική εταιρεία και η καταχώρισή της στο ειδικό βιβλίο (μητρώο εταιρειών) που τηρείται από το δικηγορικό σύλλογο της έδρας της εταιρείας.

 

Εγκύκλιος σχετικά με τον υπολογισμό της ειδικής προσαύξησης για τους ασφαλισμένους του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ

Καθορίζεται ο τρόπος υπολογισμού της ειδικής προσαύξησης για τους ασφαλισμένους του πρώην ΕΤΑΑ-ΤΣΜΕΔΕ που πρόκειται να συνταξιοδοτηθούν, βάσει των ρυθμίσεων του ν. 4387/2016, σύμφωνα με απόφαση του υφυπουργού Κοινωνικής Ασφάλισης Αναστάσιου Πετρόπουλου. Ειδικότερα, προβλέπεται ότι, για τους ασφαλισμένους του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ, οι οποίοι έως την έναρξη ισχύος του ν. 4387/2016 υπάγονταν στην ασφάλιση του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ και κατέβαλαν ασφαλιστικές εισφορές υπέρ της ειδικής προσαύξησης, η επιπλέον παροχή που δικαιούνται, θα υπολογίζεται για κάθε έτος καταβολής επιπλέον εισφοράς με ετήσιο συντελεστή αναπλήρωσης 0,075% για κάθε ποσοστιαία μονάδα (1%) επιπλέον εισφοράς. Ο συντάξιμος μισθός, σε αυτήν την περίπτωση, προκύπτει, λαμβάνοντας υπόψη τη βάση υπολογισμού της ανταποδοτικής σύνταξης.

Υπαγόμενα στην κοινοποιούμενη ρύθμιση πρόσωπα

Ο νέος τρόπος υπολογισμού της παροχής για το χρόνο ασφάλισης στην ειδική προσαύξηση, μέχρι 31/12/2015, αφορά ασφαλισμένους του πρώην ΕΤΑΑ–ΤΣΜΕΔΕ για τους οποίους η κύρια σύνταξη πρόκειται να υπολογιστεί με βάση το νέο καθεστώς υπολογισμού που προβλέπεται από το ν. 4387/2016 (εθνική και ανταποδοτική σύνταξη), σύμφωνα με τις οδηγίες που έχουν δοθεί με την αριθ. Φ.80000/οικ.29713/779/30-6-2016 εγκύκλιο (ΑΔΑ : ΩΓ74465Θ1Ω-ΡΞ9).

Υπολογισμός συντάξιμου μισθού

Ο συντάξιμος μισθός για τον υπολογισμό της παροχής προκύπτει, λαμβάνοντας υπόψη τη βάση υπολογισμού της ανταποδοτικής σύνταξης, εφαρμοζομένων αναλόγως των ρυθμίσεων του άρθρου 28 του ν. 4387/2016, όπως ισχύει.

Υπολογισμός συντελεστή αναπλήρωσης

Η επιπλέον παροχή που δικαιούνται οι ασφαλισμένοι της ειδικής προσαύξησης, υπολογίζεται για κάθε έτος καταβολής επιπλέον εισφοράς με ετήσιο συντελεστή αναπλήρωσης 0,075% για κάθε ποσοστιαία μονάδα (1%) επιπλέον εισφοράς.

Για τον καθορισμό των επιπλέον μονάδων ασφαλιστικής εισφοράς που έχουν καταβληθεί, λαμβάνεται υπόψη το ύψος του ασφαλίστρου της ειδικής προσαύξησης, όπως αυτό προβλέπεται από 1/1/2007, ημερομηνία έναρξης λειτουργίας της ειδικής προσαύξησης, βάσει του άρθρου 4 παρ. 2 του ν. 3518/2006.

Συνεπώς, για το σύνολο του χρόνου ασφάλισης στην ειδική προσαύξηση, πριν και μετά την 1/1/2007, θεωρείται ότι οι ασφαλισμένοι έχουν καταβάλει 12 επιπλέον μονάδες ασφαλιστικής εισφοράς. Στις περιπτώσεις, όμως, που για εμμίσθους ασφαλισμένους, για χρόνο ασφάλισης, πριν από την 1/1/2007, προβλέπεται υψηλότερο ασφάλιστρο (ασφαλισμένου και εργοδότη), για λόγους χρηστής διοίκησης, θα λαμβάνεται υπόψη το υψηλότερο ασφάλιστρο.

Για το χρονικό διάστημα από 1/7/2011 έως 31/12/2015, εφόσον έχει καταβληθεί η προβλεπόμενη από το άρθρο 44 παρ. 14 του ν. 3986/2011 πρόσθετη εισφορά, ύψους 2%, αυτή συνυπολογίζεται για τον καθορισμό του ποσοστού αναπλήρωσης.

Συνολικά, έχουν καταβληθεί 468,99 επιπλέον μονάδες εισφορές στο σύνολο του χρόνου ασφάλισης (1/7/1979 έως 31/12/2015) και ο συντελεστής αναπλήρωσης καθορίζεται σε 35,17% (468,99 x 0,075).

Προσμέτρηση αναγνωριζόμενου χρόνου ασφάλισης

Χρόνος ασφάλισης που έχει αναγνωριστεί στον καταργηθέντα ΕΛΠΠ ή στην ειδική προσαύξηση, βάσει των οικείων διατάξεων, λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του συντάξιμου μισθού, εφόσον η αναγνώριση έχει γίνει, μετά την 1/1/2002.

Για τον καθορισμό του συντελεστή αναπλήρωσης, λαμβάνεται υπόψη σε κάθε περίπτωση, ανεξάρτητα εάν η αναγνώριση έχει γίνει, πριν ή μετά την 1/1/2002.

Για τον υπολογισμό του συντάξιμου μισθού, το συνολικό ποσό που έχει καταβληθεί για την αναγνώριση του χρόνου ασφάλισης, αναγόμενο σε μηνιαίο εισόδημα, βάσει του προβλεπόμενου για την αναγνώριση ασφαλίστρου, προστίθεται στο μηνιαίο εισόδημα του έτους υποβολής της αίτησης αναγνώρισης και προσαυξάνεται κατά τον τρόπο που προβλέπεται στην παρ. 4 του άρθρου 8 του ν. 4387/2016, ανεξάρτητα εάν η καταβολή της εισφοράς αναγνώρισης γίνει εφάπαξ ή σε μηνιαίες δόσεις ή με παρακράτηση από τη σύνταξη.

Για τον υπολογισμό του συντελεστή αναπλήρωσης, θεωρείται ότι για αναγνωριζόμενους χρόνους ασφάλισης, τόσο με τις διατάξεις του άρθρου 40 του ν. 3996/2011, όσο και με άλλες διατάξεις, έχει καταβληθεί ασφάλιστρο, ύψους 12%.

Παράδειγμα: Ο ασφαλισμένος του προηγούμενου παραδείγματος έχει αναγνωρίσει:
α) 2 έτη ασφάλισης με αίτηση που έχει υποβληθεί το 1991. Στην περίπτωση αυτή, το ύψος του μηνιαίου ασφαλίστρου για κάθε αναγνωριζόμενο μήνα ανέρχεται σε 12%.
β) 2 έτη σπουδών, βάσει του άρθρου 40 του ν. 3996/2011, με αίτηση που έχει υποβληθεί το 2011. Στην περίπτωση αυτή, το ύψος του μηνιαίου ασφαλίστρου για κάθε αναγνωριζόμενο μήνα ανέρχεται σε 12%.

Υπολογισμός συντελεστή αναπλήρωσης

Για την αναγνώριση του έτους 1991, έχουν καταβληθεί 24 επιπλέον μονάδες εισφοράς (2 έτη x 12 μονάδες ασφάλισης).

Για την αναγνώριση του έτους 2011, έχουν καταβληθεί 24 επιπλέον μονάδες ασφάλισης (2 έτη x 12 μονάδες ασφάλισης).

Με βάση το συνολικό πραγματικό χρόνο ασφάλισης, έχουν συμπληρωθεί 468,99 επιπλέον μονάδες εισφοράς (1/7/1979 έως 31/12/2015) και προστίθενται 48 μονάδες (24 μονάδες από την αναγνώριση του 1991 και 24 μονάδες από την αναγνώριση του 2011).

Συνολικά, για τον πραγματικό και τον αναγνωριζόμενο χρόνο ασφάλισης έχουν καταβληθεί 516,99 επιπλέον μονάδες εισφοράς και ο συντελεστής αναπλήρωσης καθορίζεται σε 38,77% (516,99 x 0,075).

Αναγνώριση χρόνου ασφάλισης στην ειδική προσαύξηση, μετά την 1/1/2016

Με τις διατάξεις του άρθρου 40 του ν. 3996/2011, δόθηκε το δικαίωμα αναγνώρισης των προβλεπόμενων από το ανωτέρω άρθρο χρόνων ασφάλισης για τα πρόσωπα που πρόκειται να συνταξιοδοτηθούν με προϋποθέσεις που διαμορφώθηκαν με βάση το άρθρο 10 του ν. 3863/2010.

Η ανωτέρω, όμως, δυνατότητα, μετά την κατάργηση της ειδικής προσαύξησης με το άρθρο 94 παρ. 4 του ν. 4387/2016, παύει να υφίσταται. Κατ’ εξαίρεση, στο πλαίσιο της χρηστής διοίκησης και δεδομένου ότι η κατάργηση της ειδικής προσαύξησης έγινε αναδρομικά από 1/1/2016, αιτήσεις για αναγνώριση χρόνων ασφάλισης που έχουν υποβληθεί από 1/1/2016 έως και 12/5/2016, θα διεκπεραιώνονται από την υπηρεσία, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 40 του ν. 3996/2011, εφόσον οι ασφαλισμένοι δεν τις ανακαλέσουν.

 

Διαβάστε Επίσης: Ασανσέρ οι ασφαλιστικές εισφορές για αυτοαπασχολούμενους, ελ. Επαγγελματίες και Αγρότες από 1-1-2018